Αν ανήκεις σε αυτό το ένα τρίτο του πληθυσμού – ή μέσα σου ξέρεις ότι η εμπειρία θα μπορούσε να βελτιωθεί – σταμάτα και σκέψου αν, ίσως, δεν είσαι λίγο αποσυνδεδεμένη γενικότερα και όταν έρχεσαι σε σεξουαλική επαφή με τον σύντροφό σου ειδικότερα. Οι σεξολόγοι ενημερώνουν: Αν το σεξ πάψει να είναι απλώς μια φυσική πράξη και το μετατρέψουμε σε μια εμπειρία παρουσίας, σύνδεσης και βαθιάς κατανόησης του εαυτού μας και του συντρόφου μας, μπορούμε να φτάσουμε στο συνειδητό σεξ.
Τι είναι το συνειδητό σεξ;
Είναι το σεξουαλικό αντίστοιχο της ενσυνειδητότητας (mindfulness): Μια πράξη κάτω από τα σεντόνια όπου δεν υπάρχει πίεση να καταλήξουμε σε κάτι συγκεκριμένο, αλλά περιέργεια και ανοιχτό πνεύμα για να βιώσουμε ό,τι προκύπτει, χωρίς να κρίνουμε. Πραγματοποιείται δίνοντας σκόπιμη, πλήρη και χωρίς κρίση προσοχή σε ό,τι αισθάνεσαι. Αυτό μπορεί να είναι σωματικές αισθήσεις (θερμοκρασία, αφή, πίεση), αντιδράσεις του σώματος (αναπνοή, καρδιακός ρυθμός), συναισθήματα (ασφάλεια, επιθυμία, τρυφερότητα) και σύνδεση με το άλλο άτομο (βλέμματα, ενέργεια που μοιράζεται).
Το συνειδητό σεξ δεν είναι κάτι καινούργιο που πρέπει να μάθουμε, αλλά ένας τρόπος να επανασυνδεθούμε με αυτό που πάντα θα έπρεπε να είναι έτσι: Μια απόλαυση της διαδρομής χωρίς να εστιάζουμε στον τελικό στόχο. Για να το βιώσουμε με θετικό τρόπο, πρέπει να το θεωρήσουμε ως μια πρόσκληση να μεταμορφώσουμε κάθε συνάντηση σε έναν χώρο ευεξίας και αυτογνωσίας.
Το να διαβάσουμε για την ενσυνειδητότητα στο σεξ μπορεί να είναι χρήσιμο για να εξερευνήσουμε τα οφέλη και τους τρόπους με τους οποίους μπορούμε να προσεγγίσουμε το συνειδητό σεξ. Σου προτείνουμετο εξής βιβλίο: Better Sex Through Mindfulness, της Lori A. Brotto (Greystone Books, 2018). Πρόκειται για έναν πρακτικό οδηγό που παρουσιάζει μια επαναστατική προσέγγιση για τη βελτίωση της σεξουαλικής επιθυμίας και της ικανοποίησης μέσω της ενσυνειδητότητας. Η κλινική ψυχολόγος και ερευνήτρια Dr. Lori Brotto παρέχει ασκήσεις και στρατηγικές που βοηθούν τις γυναίκες να ξεπεράσουν τις σεξουαλικές δυσλειτουργίες και να ανακαλύψουν περισσότερη χαρά στη σεξουαλική επαφή. Η Dr. Brotto είναι διακεκριμένη Καθηγήτρια Ψυχολογίας σε Πανεπιστήμιο του Καναδά και πρωτοπόρος στη χρήση της “ενσυνειδητότητας” (mindfulness) ως θεραπευτική παρέμβαση για γυναίκες με χαμηλή σεξουαλική επιθυμία και σεξουαλικά προβλήματα, γεγονός που καθιστά αυτό το υλικό μια σημαντική πηγή για την εισαγωγή της ιδέας του «συνειδητού σεξ».
Πιο πρόσφατο είναι το βιβλίο Come as you are, της Emily Nagoski, μεταφρασμένο στα ελληνικά με τίτλο “Έλα όπως είσαι” (Εκδόσεις Πουά, 2022), όπου η συγγραφέας βασίζεται σε επιστημονική έρευνα και δείχνει πώς λειτουργεί η επιθυμία, πώς επηρεάζουν το στρες και το μυαλό στο σεξ και τελικά πώς η ενσυνειδητότητα βοηθάει στην απόλαυση.
Πέντε στρατηγικές συνειδητού σεξ για να επανασυνδεθείς με το σώμα σου
Μελετώντας τις σκέψεις θεραπευτών, σεξολόγων και συγγραφέων στο Διαδίκτυο, συγκεντρώσαμε μερικές βασικές αρχές που βοηθούν στην τελειοποίηση αυτής της μορφής οικειότητας που ονομάζεται συνειδητό σεξ:
1. Συντονισμένη αναπνοή: Το να αναπνέετε μαζί, συγκεντρώνοντας την προσοχή σας στην εισπνοή και την εκπνοή (ανεξάρτητα από το αν οι ρυθμοί είναι συντονισμένοι ή όχι), είναι το πιο σημαντικό μέρος αυτής της διαδικασίας, καθώς βοηθά να εισέλθετε σε μια κατάσταση βαθιάς χαλάρωσης και συγχρονισμού. Η αναπνοή είναι η γέφυρα μεταξύ του νου και του σώματος, όταν τη χαλαρώσουμε, έχει ήδη γίνει η μισή δουλειά.
2. Αισθητηριακή παρατήρηση χωρίς κρίση: Όπως προτείνει η προσέγγιση της ενσυνειδητότητας γενικά, είναι σημαντικό να αφήνεις τον εαυτό σου να εκπλαγεί από ό,τι έρχεται και να το παρατηρείς χωρίς να το αξιολογείς. Μην επικεντρώνεσαι στο να φτάσεις στον οργασμό, απλώς παρατήρησε τι βιώνει το σώμα σου. Αυτό μειώνει το άγχος της απόδοσης, της ικανοποίησης και ανοίγει ένα μεγαλύτερο χώρο για την ευχαρίστηση.
3. Συνειδητή σωματική επαφή: Στο συνειδητό σεξ, το δέρμα –και όχι τα γεννητικά όργανα– πρέπει να είναι το κύριο όργανο πρόσληψης των αισθήσεων. Το να αγγίζεις και να αγγίζεσαι σε όλο το σώμα, με απόλυτη προσοχή και χωρίς εμμονές σε όσα παραδοσιακά θεωρούνται ερωτογενείς ζώνες, μεταμορφώνει πολύ την εμπειρία. Προσπάθησε να ασκείς την κατάλληλη πίεση για να αποφύγεις το γαργαλητό.
4. Ανοιχτή και ήπια επικοινωνία: Το να μοιράζεσαι τα συναισθήματά σου κάθε στιγμή δημιουργεί ένα κλίμα εμπιστοσύνης. Σύντομες φράσεις που επιβεβαιώνεις με ηρεμία ότι όλα πάνε καλά ή προτάσεις για τη συνέχεια βοηθούν και τους δύο να είναι πλήρως παρόντες.
5. Επιβράδυνση του ρυθμού: Η βιασύνη είναι ο κύριος εχθρός της ικανότητας να ζούμε στο παρόν. Το να αφιερώνουμε χρόνο στα προκαταρκτικά, στα χάδια, στα φιλιά, χωρίς να πιέζουμε τον εαυτό μας να φτάσει στο αποκορύφωμα, επιτρέπει στο σώμα και στο μυαλό να συγχρονιστούν σε μεγαλύτερο βάθος.
Οφέλη του mindful sex (της ενσυνειδητότητας στο σεξ)
Από όλα όσα ειπώθηκαν μπορούμε να εξάγουμε ορισμένα συμπεράσματα σχετικά με τα οφέλη της συνειδητής σεξουαλικής επαφής, που υπερβαίνει τη σωματική ευχαρίστηση: Πρώτον, μείωση του στρες, καθώς η πλήρης προσοχή ηρεμεί το νευρικό σύστημα. Δεύτερον, καλύτερη αυτογνωσία, καθώς η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο αντιδρά το σώμα σου ενισχύει την αυτοεκτίμηση. Τρίτον, πιο βαθιές σχέσεις, καθώς η παρουσία και η επικοινωνία εμπλουτίζουν τις συναισθηματικές συνδέσεις. Τελευταίο, αλλά όχι λιγότερο σημαντικό, μεγαλύτερη σεξουαλική ικανοποίηση, η οποία επιτυγχάνεται με τη μείωση της πίεσης για απόδοση και την αύξηση της προσοχής στις πραγματικές αισθήσεις.
Αυτό μας διδάσκει ότι το κρεβάτι δεν πρέπει ποτέ να είναι εχθρικό έδαφος και ότι μπορούμε να εξασκηθούμε ώστε, όντας πιο παρούσες και παρόντες, να νιώθουμε πιο βαθιά τα συναισθήματα και τις σωματικές αισθήσεις, για να κατανοήσουμε καλύτερα τον εαυτό μας και τους συντρόφους μας. Η υιοθέτηση αυτής της προσέγγισης αυξάνει τη σωματική ευχαρίστηση, καλλιεργεί τον συναισθηματικό δεσμό, προσφέρει ψυχολογική ευεξία και βοηθά στην οικοδόμηση μιας πιο ευγενικής σχέσης με το ίδιο μας το σώμα.